Çekirge Mah. 1. Murat Cad. No: 13, 16265 Osmangazi/Bursa
bilgi@bursabirlikvakfi.org
-
Cuma Meclisi  |  Yrd. Doç. Dr. Ahmet Türkan
3944 defa okundu
27 Kasım 2016 Pazar - 20:00
A1
A2
A3
A4
Cuma Meclisi  |  Yrd. Doç. Dr. Ahmet Türkan

İnsanların merak edip yanıtlarını aradığı “Ben neden varım? Evren neden var? Öldükten sonra ne olacağım?” gibi sorulara cevap verip dünyayı düzenleme iddiasında olan inanç sitemine din diyoruz.

Habere Ait Resimlerini Görmek İçin Tıklayınız

 

İnsan soyu var oldukça din de olacak ve bu durum, kıyamet kopuncaya kadar sürecek bilindiği gibi. İşte insanların bu sorularına cevap verip kural koyma hakkına sahip olan dini inanç, hem kişilerin hayatlarını hem de toplumların hayatlarını derinden etkilemiştir. Bunun yanında, günümüzde cari olan birçok kural, birçok inanç ve birçok geleneğin kökleri eşelendiğinde de, altından dini inançların çıktığı yapılan birçok araştırmayla kanıtlanmıştır.
Bilindiği gibi dinler, kendilerine sadık müminler ister. Sadakat, adı ne olursa olsun, her dinin müminlerinden istediği bir şeydir. 

Bu sadakati göstermeyenlerin durumunun ne olacağına dair her dinin kendince bir içtihadı var. Ve bu içtihat genellikle sonu ölüme varabilen cezalar şeklinde kendini gösteriyor. Sonu şiddetli cezalara yol açtığı için de, birçok insan din değiştirdiğini gizlemek zorunda kalmıştır eskiden beri. Bu durum bazen Moriskolor örneğinde olduğu gibi yüz yıllar süren bir derin trajediye yol açmış, bazen de Osmanlı içinde olduğu gibi, çeşitli çıkar gruplarının bir sıçrama aracı olarak kullanılmıştır.

İnsanlar din değiştirir

Yrd. Doç. Dr. Ahmet Türkan, insanların bazen zorlamayla bazen de gönüllü olarak din değiştirdiklerini, tarih boyunca bunun böyle olduğunu ve muhtemelen bundan sonra da böyle olacağını ifade etti önce. Sonra İspanya’da mesela, Müslümanlara zorla din değiştirtmek istendiğini ve bunun yüz yıllar sürecek inanılmaz trajedilere yol açtığını (Konu hakkında bilgi sahibi olmak isteyenler için en güzel kaynak,  Akif Emre’nin konuyla ilgili çalışmalarıdır ve bence her Müslüman’ın bu konuyu genel hatlarıyla bile olsa öğrenmesinde, iki inancın insanlara ve hayata bakışlarını anlamak bakımından sonsuz yarar var. AS) belirtip Osmanlının hiçbir zaman böyle bir yola sapmadığını söyledi.  

Yrd. Doç. Dr. Ahmet Türkan, din değiştiren insanların bazen de kendilerini gizlediklerini, Osmanlıda da bu gizleme işinin - dinden çıkanların katline cevaz verildiği için-  daha çok olduğunu belirtti. Konuşmacı, bu durumların bazen devletlerarası sorunlara dönüştüğünü de Osmanlı örneği üzerinden şöyle anlattı: “ Tarih boyunca Müslümanlar diğer dinlere hoşgörü gösterirken diğer dinlerin Müslümanlara aynı hoşgörüyü gösterdiklerine şahit olamayız. Mesela 1843 yılında Hırıstiyan’ken önce Müslüman olan ve sonra tekrar Hıristiyanlığa dönen Osmanlı tebaası bir gencin katline ferman verilmesi kararına tüm Batılı devletler karşı çıkıp Osmanlı üzerinde baskı kurmak istemişlerdir. Dönemin yöneticileri kendilerine baskı kuranlara ‘Sizin siyasi eleştirilerinize açığız ama bu dini bir konudur, bu konuda eleştirilerinize kapalıyız.’ demek zorunda kalmışlardır. Bu konuda Osmanlıya baskı kuran Batılı devletler, aynı konu kendilerinde olduğunda, en acımasız tavrı göstermekten çekinmemektedirler.”

Hıristiyanlar Tanzimat’tan memnun mu kalmışlardı?

Yrd. Doç. Dr. Ahmet Türkan, bu konuyla bağlantılı olarak ilginç gelebilecek bazı olayları da şöyle anlattı: “Tanzimat’la beraber Osmanlıda herkes aynı haklara sahip oldu ama özellikle de Hıristiyanlar bundan pek memnun kalmadı. Çünkü ortaya çıkan bu durum dolayısıyla Hıristiyanlar arasında güç kavgaları ve mezhep savaşları başladı. O güne kadar belki de zorunlu olarak farklılıklarını unutup bir dayanışma içinde olan Hıristiyanlar, bu zorunluluğun ortaya çıkmasıyla birlikte farklılıklarını hatırlayıp kendi içlerinde kavgaya tutuşmaya başladılar. Patriklikler arasında hükümranlık ve mezhep kavgaları başladı. Bunun sonucunda patriklikler küçülmeye ve dolayısıyla da güçlerini kaybetmeye başladılar. Denebilir ki Tanzimat Fermanından en fazla rahatsız olup en çok dert yananlar, azınlık temsilcileri olmuştur.”

Müslüman görünenlerin niyetleri neydi?

Her dönemde inancını gizleyenlerin olduğu herkesin malumu. Osmanlı zamanında da bu durum geçerliydi ve hatta günümüzden daha da fazla geçerliydi bu durum.  Bunun çeşitli sebepleri vardı elbette. İşte bu durumu Yrd. Doç. Dr. Ahmet Türkan, şöyle açıkladı: “Kriptolar Osmanlıda, özellikle Balkanlar, Rodos ve Girit taraflarında yoğundu. Bunun en önemli sebebi diğer mezheplere inanan Hıristiyanlardan korkuydu. Rodos ve Ege adalarında Katoliklerin hâkimiyetleri vardı. O bölgelerde yaşayan Ortodoks Hıristiyanlar, Katoliklerin kendilerine zarar vermesinin önüne geçmesi için Müslüman olduklarını söyleyerek kendilerini güven altına alırlardı. Ama gizliden gizliye ibadetlerini yapar, dinlerini ve mezheplerini yaymak için uğraşırlardı. Hatta bu yayma işinde o kadar başarılı olmuşlardır ki, Osmanlının son zamanları göz önüne alındığında, ne acıdır ki bunların en fazla etkileyip dinlerine çektikleri kişiler Müslümanlar olmuştur. O bölgede kaymakamlık yapan Namık Kemal bu durumu gözlemlemiş ve merkezi hükümete durumu rapor etmiştir.”

Hıristiyanlaşmayan Müslüman köyler de vardı 

Merkezi hükümetin durumun ciddiyetini anlaması üzerine bölgede araştırma yapıldığını, ortaya çarpıcı bir sonuç çıktığını şu sözlerle anlattı Yrd. Doç. Dr. Ahmet Türkan: “Bölgede bulunan birkaç Müslüman köyü hariç, tüm Müslüman köylerde Hıristiyanlaşma çok fazlaydı. O birkaç köyün bu durumdan nasıl uzak kaldığı araştırıldığında ise, o köylerde görev yapan ve kendilerini halka sevdiren Müslüman din adamlarının etkili olduğu anlaşıldı. Hem kendilerini halka sevdiren hem de dini bilgi sahibi olan bu din görevlileri, orada kaldıkları sürece halka dini öğretip onlara öğütler vererek onların bu dini akımlardan uzak kalmalarını sağladı. Bu durum, günümüz için de bir ibret vesikası olarak karşımızdadır. Dinimizi hem öğrenmeli ve hem de çevremizdeki insanlara tatlı bir şekilde nasihat etmeliyiz.”

Soru cevaplarla devam eden sohbet, Vakıf yöneticilerinin konuğa plaket vermesiyle son buldu

Etiketler :

uyariUyarı: Sitemizde yer alan yazı, haber, makale, video, yorum ve tüm tıbbi bilgiler sadece genel bilgilendirme amaçlıdır. Bu bilgiler zamanla geçerliliğini kaybedebilir. Sitede yer alan bu bilgiler hiçbir zaman doktor muayenesinin yerini alamaz, doktor muayenesi ve tedavisi yerine kullanılamaz, kişisel teşhis ve tedavi yönteminin seçimi için değerlendirilemez. Sağlığınızla ilgili durumlarda lütfen uzman bir doktora danışınız. Sitemiz, uzman bir doktora danışılmadan yapılan herhangi bir uygulamadan doğabilecek zarardan sorumlu tutulamaz. Sitemizi ziyaret eden, yorum yapan ve doktorlara soru gönderen kişiler, bu uyarıları kabul etmiş sayılacaktır.

hemen-paylas sayfayı-yazdir